Parkinson İlaç Tedavisi
text·14 dk okuma
Parkinson hastalığında ilaç tedavisi, eksilen dopamini yerine koymayı veya dopamin etkisini artırmayı hedefler.
Levodopa (L-DOPA)
Parkinson tedavisinin temel taşıdır.
Nasıl Çalışır?
- Beyinde dopamine dönüştürülür
- Motor belirtilerde en etkili ilaçtır
- Genellikle karbidopa veya benserazid ile birlikte verilir
Kullanım İpuçları
- Düzenli saatlerde alınmalıdır
- Protein açısından zengin yemeklerden 30-60 dakika önce veya 1 saat sonra alınmalıdır
- Doz atlanmamalıdır
- Doktor onayı olmadan kesilmemelidir
Uzun Dönem Komplikasyonlar
- "On-Off" dalgalanmaları: İlacın etkili ve etkisiz olduğu dönemlerin değişimi
- Diskineziler: İstemsiz hareketler (genellikle 5-10 yıl kullanım sonrası)
Dopamin Agonistleri
Dopamin reseptörlerini doğrudan uyarırlar.
- Pramipeksol, ropinirol, rotigotin
- Genç hastalarda ilk tercih olabilir
- Levodopa'ya kıyasla daha az diskinezi riski
- Olası yan etkiler: uyuklama, dürtü kontrol bozuklukları
MAO-B İnhibitörleri
Dopaminin parçalanmasını yavaşlatırlar.
- Rasajilin, selejilin, safinamid
- Erken evrede tek başına kullanılabilir
- İleri evrede levodopa ile kombinasyon
COMT İnhibitörleri
Levodopa'nın etkisini uzatırlar.
- Entakapon, opikapon
- "Off" sürelerini kısaltır
- Her zaman levodopa ile birlikte kullanılır
Antikolinerjikler
Tremor tedavisinde kullanılabilir.
- Triheksifenidil, biperiden
- Özellikle genç hastalarda
- Yaşlılarda bilişsel yan etkiler nedeniyle dikkatli kullanılmalıdır
Amantadin
Diskinezilerin tedavisinde faydalıdır.
İlaç Yönetimi İpuçları
- İlaçları aynı saatlerde alın
- Alarm veya hatırlatıcı uygulaması kullanın
- İlaç günlüğü tutun
- Yan etkileri doktorunuza bildirin
- İlaçları kendi başınıza değiştirmeyin veya kesmeyin
- Uzun yolculuklarda yedek ilaç bulundurun